NIEUWS

IN HET KORT: De onderhandelingen tussen de Rijksoverheid en Meta over privacy zijn definitief mislukt. Het ging om overheidspagina’s op Facebook. Meta wilde de zeven grote privacyrisico’s niet wegnemen. De Rijksoverheid blijft Facebook Pages voorlopig toch gebruiken. Een ambtelijke adviesraad werkt nu aan advies over alle sociale media.

Wat is er gebeurd?

Staatssecretaris Eric van der Burg van Binnenlandse Zaken meldt het in een brief aan de Tweede Kamer. De gesprekken hebben “helaas niet tot een gewenste uitkomst geleid”. Meta onderschrijft de conclusies van het privacyonderzoek niet. Er was volgens de berichtgeving geen beweging vanuit Meta.

De onderhandelingen liepen van 2022 tot eind 2024. Eind 2024 stopte het ministerie ze formeel. Nu is duidelijk wat de uitkomst voor het beleid is.

Waar ging het om?

Het begon met een onderzoek uit 2022. Het ging om een Data Protection Impact Assessment (DPIA). Dat onderzoek keek naar privacyrisico’s van Facebook Pages. De uitkomst: zeven grote privacyrisico’s. Ze betreffen gegevens van burgers en overheidsmedewerkers.

Het onderzoek behandelde onder meer deze punten:

Facebook verzamelt gegevens over het gedrag van bezoekers van overheidspagina’s.

Facebook gebruikt algoritmen om te bepalen welke berichten bezoekers zien.

Er is te weinig transparantie over wat Facebook met de gegevens doet.

De overheid kan negatieve gevolgen voor bezoekers niet goed beperken.

Het onderzoek stelde dat overheden moeten uitgaan van een hoog risico voor mensenrechten. Een eerder externe studie noemde het gebruik van volgcookies misleidend.

De tijdlijn

2022: de DPIA toont zeven grote privacyrisico’s.

Eind 2022: het Rijk dreigt te stoppen als Meta niets aanpast.

Oktober 2023: Meta blijkt na een jaar niet bereid de gegevensverwerking aan te passen. Staatssecretaris Van Huffelen vraagt de Autoriteit Persoonsgegevens om advies.

April 2024: de Autoriteit Persoonsgegevens adviseert Facebook Pages niet te continueren, tenzij de risico’s verdwijnen.

Eind 2024: het ministerie stopt de onderhandelingen formeel.

Oktober 2026: de Kamerbrief bevestigt dat de gesprekken zijn mislukt.

Welke voorstellen deed het Rijk?

Het Rijk deed meerdere voorstellen om de risico’s te verkleinen. Eén voorstel was een betaalde dienst. Meta mocht dan de gegevens van bezoekers niet meer voor eigen doeleinden gebruiken. Meta wees dit voorstel af. Ook andere maatregelen voor risicobeperking wees Meta af.

Waarom blijft de overheid op Facebook?

De Rijksoverheid blijft Facebook Pages gebruiken. Ze wil zo bepaalde doelgroepen kunnen bereiken. Eerder wees het ministerie op de rol bij dienstverlening aan hulpbehoevende burgers. Ook bij crisiscommunicatie speelt het bereik van Facebook mee.

De keuze is nog niet definitief. Het kabinet heeft de Voorlichtingsraad om een integraal advies gevraagd. Dat is de ambtelijke adviesraad met de communicatiedirecteuren van alle ministeries. Het advies gaat over de inzet van alle sociale mediaplatforms bij de Rijksoverheid.

Wat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens?

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) adviseerde in 2024 om te stoppen met Facebook Pages. Het is onduidelijk wat er met persoonsgegevens van bezoekers gebeurt. De risico’s moeten eerst worden weggenomen. Dat is niet gebeurd.

Wat betekent dit voor burgers?

Wie een overheidspagina op Facebook bezoekt, deelt gegevens met Meta. Het kabinet kan de risico’s volgens het eigen onderzoek niet beperken. Burgers kunnen overheidsinformatie ook via Rijksoverheid.nl lezen. Zo blijft Meta buiten beeld.

De bezwaren gaan specifiek over Facebook Pages voor organisaties. Ze gaan niet over persoonlijke profielen. Ze gaan ook niet over andere Meta-diensten, zoals Instagram en WhatsApp. Dat gold volgens eerdere berichtgeving ook in 2023.

Wat betekent dit voor organisaties?

Ook andere overheden en bedrijven gebruiken Facebook Pages. Hun risico’s zijn vergelijkbaar. Het Rijk kon die risico’s niet oplossen, ondanks jaren onderhandelen. Organisaties doen er goed aan hun eigen DPIA te herzien. Ze kunnen ook nagaan of alternatieven voor Facebook mogelijk zijn.

Een kop bij Adformatie meldt dat de Rijksoverheid minder afhankelijk wil worden van X en Big Tech. Het Rijk zou komen met een eigen social-site. Dat staat los van deze onderhandelingen.

Veelgestelde vragen

Wat is er mislukt?
De onderhandelingen tussen de Rijksoverheid en Meta over privacy op overheidspagina’s op Facebook.

Wat waren de zeven grote privacyrisico’s?
Ze komen uit de DPIA van 2022. Ze gaan over verwerking van persoonsgegevens van burgers en medewerkers.

Stopt de overheid nu met Facebook?
Nee. De Rijksoverheid blijft Facebook Pages voorlopig gebruiken. De Voorlichtingsraad adviseert nog over het gebruik van sociale media.

Waarom weigerde Meta?
Meta onderschrijft de conclusies van de DPIA niet. Het ging niet in op de voorstellen van het Rijk.

Wat adviseerde de Autoriteit Persoonsgegevens?
De AP adviseerde in 2024 om Facebook Pages niet te blijven gebruiken, tenzij de risico’s verdwijnen.

Wie meldt dit?
Staatssecretaris Eric van der Burg, in een brief aan de Tweede Kamer.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Bronnen

• Dutch IT Leaders: Gesprekken Meta en overheid over Facebook-privacy mislukt

• Binnenlands Bestuur: Rijk blijft Facebookpagina’s gebruiken

• iBestuur: Rijk blijft Facebookpagina’s gebruiken