ESET-rapport: Iran breidt doelwitten uit, Wit-Rusland steunt Rusland

Gepubliceerd: 28 oktober 2026 | Leestijd: 2 minuten

IN HET KORT: ESET Research heeft op 28 oktober 2026 een nieuw APT-rapport gepubliceerd. Het rapport beslaat de periode van april tot en met september 2026. Twee ontwikkelingen vallen op. Aan Iran gelinkte groepen richten zich op meer sectoren. Aan Wit-Rusland gelinkte groepen sluiten steeds beter aan op de Russische oorlogsdoelen.

Wat is een APT-groep?

APT staat voor Advanced Persistent Threat. Het zijn zeer geavanceerde aanvallers. Vaak werken ze voor of met steun van een staat. Ze richten zich op spionage, sabotage of diefstal. Hun aanvallen duren vaak lang en zijn gericht. ESET volgt deze groepen en publiceert twee keer per jaar een overzicht.

Iran: terug na een rustige periode

In het vorige rapport daalde de Iraanse activiteit. De oorlog in Iran begon eind februari 2026. Internetbeperkingen door het regime bemoeilijkten het werk van de groepen.

Dat beeld is nu veranderd. Verschillende bekende groepen zijn terug. De activiteit uit het Midden-Oosten nam toe ten opzichte van de vorige periode. De aanvallen troffen vooral organisaties in Israël. Het ging om meerdere sectoren. Ook enkele Amerikaanse bedrijven raakten getroffen.

FilthyFeline en MuddyWater hervatten hun werk. FilthyFeline is een subgroep van OilRig. ESET zag ook nieuwe of aangepaste malware. Dat wijst op hernieuwde ontwikkeling binnen het Iraanse netwerk.

Daarnaast zag ESET activiteit van Arid Viper. Dat is een groep met banden met Hamas. De aanval richtte zich op wat lijkt op het Palestijnse ministerie van Buitenlandse Zaken.

Wit-Rusland: een versterking voor Rusland

De groepen uit Wit-Rusland vallen het meest op. ESET ziet meer en assertievere activiteit. Hun operaties weerspiegelen steeds vaker de prioriteiten van Russische inlichtingendiensten in Oekraïne.

ESET noemt deze groepen cyberproxy’s. Ze fungeren als versterking voor Rusland. De campagnes van beide landen lijken sterk op elkaar. Dat ondersteunt de hypothese van nauwe samenwerking.

Eerste destructieve aanval uit Wit-Rusland

Er is ook een zorgwekkende stap gezet. ESET documenteerde de eerste destructieve aanval door een aan Wit-Rusland gelinkte actor in Europa. Tot nu toe deden vooral Russische groepen dit in Oekraïne.

Het motief is niet duidelijk. Mogelijk moest het wissen van data eerdere spionage verhullen. Het gekozen doelwit past wel bij Russische militaire en inlichtingenprioriteiten. Het rapport draagt daarom de titel “From espionage to destruction”.

Rusland blijft gericht op Oekraïne en Europa

Aan Rusland gelinkte groepen bleven hun oorlogsdoelen steunen. Ze vielen overheden, defensie en militaire organisaties in Europa aan. In Oekraïne lag het aantal doelwitten aanzienlijk hoger. De activiteit van Gamaredon nam wel sterk af.

China en Noord-Korea

Aan China gelinkte groepen verzamelden vooral inlichtingen. Hun doelwitten waren voornamelijk overheden.

Noord-Korea richtte zich op vergelijkbare doelen als eerder. Oekraïne is daar steeds vaker een doelwit. Noord-Korea werkt militair meer samen met Rusland. Beide landen delen interesse in de dronesector. ESET ziet de sterkste link met Rusland toch bij Wit-Rusland.

AI bij aanvallers

Aanvallers gebruiken AI en grote taalmodellen in verschillende fasen. Ze versnellen er taken mee die veel tijd kosten. Denk aan het ontwikkelen van malware en het bouwen van misleidende websites.

ESET ziet geen ingrijpende verandering door AI. De technologie versnelt het werk, maar verandert het speelveld nog niet.

Eén geval springt eruit. De Russische groep UAC-0099 plaatste een nepvraag in een script. De vraag ging over het bouwen van een kernwapen. Het doel was de veiligheidsfilters van AI-analysetools te activeren. Zo kon de schadelijke code erna ongezien blijven.

Wat betekent dit voor Nederlandse organisaties?

De Russische en Wit-Russische activiteit richt zich ook op Europa. Overheden, defensie en toeleveranciers lopen risico. Organisaties kunnen enkele stappen zetten:

Houd software en servers up-to-date.

Gebruik multifactorauthenticatie op alle accounts.

Maak back-ups die offline staan.

Train medewerkers in het herkennen van phishing.

Test regelmatig of herstel na een aanval werkt.

Destructieve aanvallen maken goede back-ups extra belangrijk.

Veelgestelde vragen

Welke periode beslaat het ESET-rapport?
Het rapport gaat over april tot en met september 2026.

Wat is nieuw aan de Iraanse activiteit?
Bekende groepen zijn terug na een rustige periode. Ze richten zich op meer sectoren in Israël en enkele Amerikaanse bedrijven.

Wat doen aan Wit-Rusland gelinkte groepen?
Ze steunen Russische doelen als cyberproxy’s. Ze voerden ook de eerste destructieve aanval uit die ESET in Europa zag.

Verandert AI het dreigingsbeeld sterk?
Nee. Aanvallers gebruiken AI om sneller te werken. ESET ziet geen fundamentele verschuiving.

Wat is de titel van het volledige rapport?
“From espionage to destruction: Belarus-aligned APT activity converges with Russia’s war priorities.”

Conclusie

Het nieuwe ESET-rapport toont een verharde dreiging. Iraanse groepen zijn terug en breiden hun doelwitten uit. Wit-Rusland groeit uit tot een directe steun voor Russische operaties. De eerste destructieve aanval uit die hoek is een waarschuwing. Europese organisaties doen er goed aan hun verdediging nu te versterken.