INTERNET & SOCIAAL MEDIA

Het Australische eSafety-commissariaat heeft Roblox onder dwang gezet om zijn kinderbeschermingsmaatregelen ingrijpend aan te passen. Na uitgebreid onderzoek concludeerde eSafety dat de populaire gameplatform niet voldoet aan de verplichtingen uit de Online Safety Act, waardoor kwaadwillenden onbelemmerd contact kunnen zoeken met minderjarigen.

Rechtbankafdwingbaar commitment

eSafety-commissaris Julie Inman Grant verklaarde dat Roblox nu een rechtbankafdwingbare verbintenis heeft ondertekend. Dit betekent dat het platform wettelijk verplicht is tot concrete verbeteringen binnen drie maanden. Volgens Grant mag Roblox voortaan "niet zijn eigen huiswerk nakijken" — een verwijzing naar het verplichte inschakelen van een onafhankelijke derde partij die de veiligheidssystemen moet auditeren, inclusief de leeftijdsschattingstechnologie.

Kritieke tekortkomingen
Het onderzoek van eSafety onthulde ernstige lacunes in de beveiliging. Zo waren profielen van kinderen standaard openbaar inzichtelijk: accountnamen, avatarafbeeldingen, connectielijsten en interesses konden door iedereen worden bekeken. Volwassenen konden zonder ouderlijke toestemming directe berichten sturen naar gebruikers onder de 16 jaar. Ook fora buiten het game-omgeving boden geen adequate filters voor communicatie tussen volwassenen en kinderen.

Je opent een YouTube-video en voor je het weet zit je weer 15 seconden naar een ongeskippable verzekeringsreclame te kijken. DuckDuckGo is het zat. De privacy-browser blokkeert vanaf nu standaard de meeste YouTube-advertenties.

Het bedrijf maakte de feature op 9 juli bekend. Kijk je YouTube via de DuckDuckGo-browser, dan worden zowel pre-roll als mid-roll advertenties weggefilterd. Je hoeft er niets voor te doen. De functie staat aan by default op iPhone, Mac en Windows. Op Android moet je hem nu nog handmatig aanzetten via Instellingen > Ad Blocking, maar ook daar wordt hij binnenkort automatisch actief.

Technisch leunt DuckDuckGo niet op eigen magie, maar op de community. Voor de detectie gebruikt de browser de open-source filterlijsten van uBlock Origin, die continu worden bijgehouden door een actief open-source collectief. Waar nodig voegt DuckDuckGo eigen regels toe voor betere compatibiliteit.

Het heeft jaren geduurd, met omwegen via sideloads, AAAD-apps en het beruchte NewPipe, maar nu is het officieel: YouTube krijgt native ondersteuning voor Android Auto.

Google is sinds eind maart 2026 begonnen met de uitrol. Als je je telefoon aansluit, duikt het YouTube-icoon gewoon op tussen Spotify en YouTube Music in de media-launcher.

Geen gehack meer, geen onbetrouwbare mirroring. En toch is er direct een kanttekening: YouTube op Android Auto is voorlopig vooral YouTube zonder beeld.

De eerste versie werkt als een audio-app. Je start een video op je telefoon, het geluid loopt door op de speakers van je auto, maar het scherm in je dashboard blijft statisch.

Je kunt niet browsen door Shorts, geen reacties lezen, geen video kijken. Precies zoals YouTube Music werkt. Google zegt dat dit is voor de rijveiligheid.

Privacy-app Signal werkt aan een functie waarmee gebruikers een account kunnen aanmaken zonder daarbij hun mobiele nummer prijs te geven. Tot nu toe was een geverifieerd telefoonnummer altijd een harde vereiste om de dienst te kunnen gebruiken. Onderzoekers ontdekten recent duidelijke verwijzingen naar deze nieuwe functie, intern aangeduid als "Signal Login", in de openbare broncode van de app.

Met de nieuwe optie kunnen gebruikers straks een volledig anoniem profiel opzetten op basis van een zelfgekozen gebruikersnaam, zonder dat daar een telefoonnummer aan hoeft te worden gekoppeld.

Dat is een langgekoesterde wens binnen de privacycommunity: hoewel Signal al langer toestaat dat telefoonnummers standaard verborgen blijven voor andere contacten, bleef een nummer tot dusver noodzakelijk om de app te registreren.

Over dertig jaar vertelt een twintiger van nu misschien aan zijn kleinkinderen dat hij zijn partner niet vond via een swipe, maar tijdens een hardlooptrainingetje op zaterdagochtend of in een leesclub. Het klinkt ouderwets, maar het is precies de trend die zich nu onder Gen Z aftekent: de liefde 'gewoon' in het echt zoeken, tijdens een activiteit waar de hobby centraal staat — niet het profiel.

Cijfers onderstrepen de omslag. Een onderzoek van gezondheidsmerk Hims uit 2025 laat zien dat 77 procent van de Gen Z-respondenten hun partner in persoon ontmoette, niet via een app. Tegelijk toont data van analysebureau AppsFlyer dat een groot deel van alle dating-apps die in 2024 werden gedownload, binnen een maand alweer werd verwijderd — een teken van groeiende appmoeheid. Een Forbes-peiling vond dat meer dan driekwart van Gen Z zich uitgeput voelt door het eindeloze swipen, met weinig echte connectie als resultaat.

Streaminggigant Netflix scherpt zijn strijd tegen accountdelen verder aan. Waar het bedrijf eerder al extra leden tegen betaling introduceerde, zou de volgende stap nog ingrijpender zijn: elke kijker binnen een huishouden moet worden gekoppeld aan een uniek e-mailadres. Geen losse profielen meer onder één login, maar volwaardige sub-accounts met eigen inlog.

Het idee is technisch logisch. Nu deelt een gezin van vier één wachtwoord en vier profielen. Voor Netflix is dat een zwart gat: wie kijkt er nou echt? Door iedereen te dwingen naar een eigen e-mailadres, krijgt Netflix een waterdicht identiteitsmodel. Het kan kijkgedrag nauwkeuriger koppelen, gerichter aanbevelingen doen en vooral: delen buiten het huishouden onmogelijk maken.

Voor de consument voelt het als een stap terug. Het gemak van één abonnement, één factuur en direct kijken verdwijnt. Ouders moeten voor hun kinderen e-mailadressen aanmaken, en wie geen extra adres wil prijsgeven, moet alsnog. Het roept direct privacyvragen op. Netflix verzamelt niet alleen meer persoonsgegevens, het maakt die gegevens ook noodzakelijk voor toegang. Onder de AVG is dat verdedigbaar, mits er een gerechtvaardigd belang is, maar de proportionaliteit is discutabel.

Wie in conflict komt met een financiële dienstverlener hoeft niet meteen naar de rechter. Het Klachteninstituut Financiële Dienstverlening (Kifid) is dé erkende geschilleninstantie voor de financiële sector en biedt een laagdrempelig, gratis alternatief.

 Maar wat kan de Nederlandse burger er eigenlijk van verwachten?

Eerst naar je aanbieder
Kifid behandelt klachten over financiële producten en diensten: verzekeringen, hypotheken, leningen, betaaldiensten en online brokers. Daarmee is het instituut steeds relevanter voor de tech-liefhebber met een neobroker of fintech-app. Eén voorwaarde wel: je moet je klacht eerst schriftelijk bij de aanbieder zelf hebben ingediend en die een redelijke reactietermijn geven.

Digitaal procederen
Daarna volgt een procedure die je grotendeels digitaal doorloopt: via een eigen 'Mijn Kifid'-account dien je je klacht online in, inclusief digitale documenten. Voor consumenten is dat gratis.
Kifid probeert eerst te bemiddelen; lukt dat niet, dan doet de onafhankelijke Geschillencommissie een uitspraak. Als consument kies je vooraf zelf of die bindend of niet-bindend is. Handig detail: bij een niet-bindend advies houd je de optie om alsnog naar de rechter te stappen.

Meta heeft sinds de invoering van het Australische verbod op sociale media voor jongeren onder de 16 jaar in totaal 756.000 accounts verwijderd. Het moederbedrijf van Facebook en Instagram zegt daarmee te voldoen aan de nieuwe wetgeving, terwijl de Australische toezichthouder juist onderzoekt of techbedrijven wel genoeg doen.

Ruim 750.000 accounts weg

Tussen 1 december 2025 en 30 juni van dit jaar deactiveerde Meta 462.000 Instagram-accounts en 294.000 Facebook-accounts waarvan het bedrijf vermoedde dat de eigenaren jonger dan 16 waren. Het merendeel van die accounts, ruim 500.000, werd al verwijderd vóórdat de wet op 10 december 2025 daadwerkelijk inging. In de maanden daarna kwamen er nog zo'n 250.000 accounts bij. Ter vergelijking: in januari stond de teller nog op 504.000 verwijderde accounts.

Voor het opsporen van minderjarige gebruikers zet Meta onder meer AI in. Daarbij wordt niet alleen naar de opgegeven geboortedatum gekeken, maar ook naar signalen in het profiel zelf, zoals berichten over verjaardagen of schooljaren, en naar meldingen van andere gebruikers. Wie na verwijdering opnieuw probeert in te loggen, krijgt bovendien niet onbeperkt nieuwe kansen.

Beveiligingsonderzoekers van Socket hebben een omvangrijke campagne blootgelegd waarbij 737 gratis VPN- en proxy-extensies in de Chrome Web Store zich voordeden als bekende privacydiensten. De extensies imiteerden onder meer Proton VPN, NordVPN, Surfshark, ExpressVPN en Cloudflare's 1.1.1.1, en waren samen goed voor bijna 75.500 installaties, verspreid over minstens 40 uitgeversaccounts.

Van de extensies die Socket kon analyseren, bleek nagenoeg iedere versie het volledige browserverkeer om te leiden via een gedeelde SOCKS5-proxy, zonder enige vorm van encryptie of split tunneling. Dat plaatst de aanvaller in een positie om alle bezochte websites, TLS-verbindingsgegevens en het IP-adres van het slachtoffer in te zien. Ruim honderd extensies verhulden bovendien hun eigen proxyverkeer door domeinnamen via DNS-over-HTTPS te herleiden naar een kaal IP-adres, zodat er geen zichtbare DNS-aanvraag naar de eigen infrastructuur werd verstuurd.

De campagne richtte zich overwegend op Russischtalige gebruikers die geblokkeerde diensten als Instagram, ChatGPT en YouTube probeerden te bereiken.

Microsoft blijft gebruikers op subtiele wijze naar Edge sturen, ook als ze bewust voor een andere browser kiezen. Dat blijkt uit een nieuwe enquête van de Browser Choice Alliance (BCA), een coalitie van browserontwikkelaars die pleit voor eerlijke concurrentie op de desktopmarkt.

Het onderzoek, uitgevoerd door Savanta onder 2.000 Amerikaanse volwassenen met een Windows-laptop of -desktop, is volgens de BCA de eerste grootschalige consumentenpeiling die specifiek kijkt naar hoe mensen browserkeuze op Windows ervaren.

De cijfers laten een duidelijke kloof zien tussen wens en werkelijkheid. Liefst 86 procent van de ondervraagden vindt dat zij zelf de standaardbrowser moeten kunnen bepalen, en 80 procent is voorstander van een simpele "one-click" manier om dat te doen. Toch heeft Edge, dat op vrijwel elk nieuw Windows-toestel voorgeïnstalleerd staat, bij 81 procent niet de voorkeur. Opvallend: 26 procent heeft Edge nog altijd als standaardbrowser ingesteld, terwijl slechts 19 procent zegt Edge daadwerkelijk te verkiezen boven andere opties.

Jongeren zoeken volop informatie en tips op TikTok, maar wie er een studentenkamer op zoekt, moet extra alert zijn. Uit onderzoek van NOS Stories blijkt dat het platform overspoeld wordt met honderden nepadvertenties voor studentenkamers en huurwoningen, puur bedoeld om woningzoekenden op te lichten.

Misbruik van bestaand aanbod

Oplichters kopiëren foto's en beschrijvingen van bestaande advertenties en zetten daar een aantrekkelijk, te goedkoop aanbod overheen. Zelfs het aanbod van grote verhuursite Pararius wordt misbruikt: slachtoffers denken via die site te huren, maar het overgemaakte geld verdwijnt rechtstreeks naar criminelen. Pararius-directeur Jasper de Groot eist dat TikTok de nepaccounts verwijdert en overweegt inmiddels juridische stappen, omdat het platform volgens hem onvoldoende meewerkt.

Studenten als doelwit

Vooral in de zomervakantie, wanneer eerstejaarsstudenten koortsachtig op zoek zijn naar een kamer, slaan de oplichters toe. Slachtoffers wordt gevraagd om vooraf te betalen, bijvoorbeeld voor een "reserveringsgarantie" of bemiddelingskosten, waarna de vermeende verhuurder onbereikbaar wordt. Volgens de Landelijke Studentenvakbond (LSVb) raken sommige studenten zo maanden aan borg kwijt voor kamers die helemaal niet bestaan.

Herkenbare rode vlaggen

Verdachte advertenties zijn vaak te herkennen aan tijdsdruk: er wordt gesuggereerd dat er veel andere kandidaten zijn en dat snel betalen noodzakelijk is. Ook het steeds uitstellen van een bezichtiging terwijl er al geld gevraagd wordt, is een duidelijk waarschuwingssignaal. De LSVb adviseert om nooit vooraf te betalen zonder eerst de woning te hebben gezien, verdachte posts direct bij TikTok te melden en bij financiële schade aangifte te doen en dit te melden bij de Fraudehelpdesk.

Op tweedehandsplatform Vinted duiken steeds vaker advertenties op met foto's die door kunstmatige intelligentie zijn gemaakt of bewerkt. Uit een rondgang van de NOS blijkt dat dit geen incident meer is: de redactie stuitte binnen een uur op tientallen advertenties met AI-beelden.

Waar ligt de grens?

Niet elk gebruik van AI is problematisch. Het wegpoetsen van een rommelige achtergrond maakt een advertentie overzichtelijker zonder de koper te misleiden. Anders wordt het wanneer de kleur, pasvorm of staat van een product wordt aangepast, of wanneer verkopers AI-gegenereerde fotomodellen gebruiken die het kledingstuk "dragen" terwijl ze in werkelijkheid niet bestaan. Kopers krijgen dan een vertekend beeld van hoe het artikel er echt uitziet.

Vinted zelf laat weten dat AI als hulpmiddel is toegestaan, zolang de foto een nauwkeurige weergave van het item blijft. Gebreken en beschadigingen moeten volgens de voorwaarden van het platform zichtbaar zijn op de foto's. Bewust misleiden met AI-beelden is niet toegestaan, maar het platform geeft geen cijfers over hoeveel meldingen het hierover binnenkrijgt.

Betaling in plaats van telefoonnummer

Nieuwe aanwijzingen tonen dat deze alternatieve registratiemethode een eenmalige betaling zal vereisen, in plaats van een abonnement. Volgens de broncode gaat het om een eenmalig bedrag, geen terugkerende kosten. De exacte prijs is nog niet bekend; in de code staan vooralsnog alleen voorbeeldbedragen.

Waarom een telefoonnummer nu nodig is

Signal-CTO Ehren Kret noemde het voorkomen van spam en misbruik de belangrijkste reden waarom Signal nog geen registratie zonder telefoonnummer aanbiedt. Een telefoonnummer werkt als een natuurlijke drempel: het is lastiger en duurder om in bulk aan te schaffen dan bijvoorbeeld een e-mailadres. Kret sprak hierover eerder dit jaar op de FUTO Don't Be Evil-conferentie. Hij verwoordde het probleem als volgt: "We gotta figure out some way to induce a cost for signing up without a phone number." Een betaling moet dus die economische drempel vervangen, zonder gebruikers alsnog aan een identiteit te koppelen.

Volgens Mozilla, de ontwikkelaar van Firefox, gebruiken steeds meer bedrijven een schat aan persoonlijke gegevens om te bepalen hoeveel een individuele klant bereid is te betalen. 

Deze praktijk, 'surveillance pricing' genoemd, zorgt ervoor dat twee mensen voor exact hetzelfde product op hetzelfde moment een ander bedrag kunnen zien.

Wat is surveillance pricing?

In tegenstelling tot gewone dynamische prijzen, die reageren op vraag en aanbod, draait surveillance pricing om het individu.

Algoritmes verzamelen locatiegegevens, surfgedrag, aankoopgeschiedenis, het type apparaat en zelfs muisbewegingen om een profiel op te bouwen.

Op basis daarvan wordt ingeschat hoe prijsgevoelig iemand is, waarna de prijs daarop wordt afgestemd.

Wie via een duur toestel shopt, weinig prijzen vergelijkt of in een welvarende buurt woont, kan zo meer gaan betalen dan een ander voor hetzelfde artikel.

Voorbeelden uit de praktijk

Onderzoek van de Amerikaanse Federal Trade Commission liet eerder al zien dat bedrijven precieze locatiegegevens en browsegeschiedenis inzetten om klanten individueel te prijzen. Mozilla en Consumers International onderzochten in 2022 de datingapp Tinder en ontdekten dat gebruikers boven de dertig structureel meer betaalden voor de premiumversie dan jongere gebruikers.

Ook luchtvaartmaatschappijen en supermarkten liggen onder een vergrootglas: in de Verenigde Staten lopen inmiddels rechtszaken over de vraag of klantdata is gebruikt om vliegtickets duurder te maken, en verschillende Amerikaanse staten overwegen wetgeving die de praktijk aan banden legt.